Q4 2025 AKTUALISASHON MALESA INFEKSIOSO

Kralendijk – Henter aña GGD Boneiru ta monitoreá kua ta e malesanan infeksioso ku ta aparesé na nos isla. Kada kuartal nos ta duna un aktualisashon kòrtiku. Di e manera akí tur hende ta keda na altura di loke ta pasando i di loke bo mes por hasi pa keda salú.

Influenza (grip)

For di luna di desèmber 2025 mundialmente nan ta mèldu un temporada di grip tempran i mas fuerte, entre otro na Fransia, Oustralia, Merka, Canada, Argentina i Bolivia. E temporada akí e suptipo A (H3N2) subclade K (“super K”) ta parse esun ku ta mas presente.

Pa e motibu akí den medionan di komunikashon tin hopi atenshon pa esaki i tin pregunta tokante un posibel ‘superflu’ nobo.

Mayoria hende ku tin influenza ta haña keho normal di grip. Serka sierto hendenan e vírùs por kousa keho mas serio, manera pulmonia. Esaki ta sosodé prinsipalmente serka hende ku un sistema imunológiko débil. Den mayoria pais ta trata prinsipalmente di hende grandi (65+) ku ta keda hospitalisá òf ku ta fayesé debí na e vírùs.

Hopi biaha ta trata di hende ku no a pasa angua kontra grip.  

Na Hulanda Oropeo ainda no tin un epidemia di grip (fuente: RIVM). Na e islanan franses karibense Martinique, Guadeloupe, Saint Martin i Saint Barths, influenza A ta aparesé mas tantu biaha. Tambe na e islanan akí mas hende ta bai nan dòkter di kas ku keho di grip (fuente: Santé Publique Frankrijk).

GGD Boneiru ta traha huntu ku e laboratorionan, e dòkternan di kas i hòspital pa monitoreá e vírùsnan di via respiratorio. Na Boneiru for di fin di luna di òktober influenza A ta aparesé mas tantu biaha. Na Boneiru normalmente nos ta mira mas influenza entre e lunanan di yanüari i aprel. Ku awor akí e vírùs ta aparesé mas tempran ku normalmente ta e kaso, ta kuadra ku e señalnan prosedente di otro paisnan tokante grip. No ta konosí ainda si ta e mesun suptipo di na otro paisnan, ta aparesé na Boneiru tambe.

Malesa di sangura

Den e lunanan òktober te ku desèmber ménos hende a bai nan dòkter di kas ku keho di un malesa di sangura, manera dengue. Den e periodo akí tabatin en total 18 infekshon di dengue. Esaki ta hopi ménos kompará ku e mesun periodo na aña 2024. E tempu ei nan a mèldu 45 hende ku dengue, djis promé ku e di dos brote grandi na nos isla.

GGD Boneiru ta supliká tur hende pa paga bon tinu riba posibel lugánan di brui di sangura rònt di nan kas. Esaki pasobra na Boneiru sangura por transmití otro malesa tambe aparte di dengue, manera por ehèmpel Chikungunya.

Na aña 2025 na Cuba nan a mèldu vários kaso di Chikungunya. Na Barbados tambe den luna di novèmber nan a mèldu infekshon nobo di Chikungunya. Na e parti franses di Sint Maarten den luna di desèmber nan a mèldu un promé kaso di Chikungunya (fuente: PAHO). GGD Boneiru ta tene e situashon den nos region bon na bista. Na e seis islanan di Karibe Hulandes ainda nan no a mèldu hende ku Chikungunya. E último brote grandi na e seis islanan tabata entre aña 2014 i 2016.

Bo tin pregunta tokante malesa di sangura? E ora ei wak riba www.bonairegov.com/pa/sangura na preguntanan hopi hasí.

Bakunashon pa biahero

For di kuminsamentu di aña 2025 tin un brote di kentura hel na Brasil i Colombia (fuente: PAHO). Den luna di mart 2025 GGD Boneiru pa medio di un komunikado pa prensa a trese e bakunashon kontra kentura hel èkstra bou di atenshon di baiheronan ku ta bai Sur Amérika. Den e di kuater kuartal di aña 2025 GGD tabatin 120 konsulta di biahero. Tabata trata akí prinsipalmente di biahe pa Colombia, Sürnam, Peru i Paraguay.

Bakunashon kontra kentura hel ta obligatorio pa biaheronan ku den e shete dianan promé ku nan yegada na Boneiru tabata den un área di riesgo haltu. Esaki ta pa beibi for di 9 luna tambe.

Pa mas informashon:  

• Yama (+599) 715 5324 òf manda un email na IZB@bonairegov.com
• Wak riba Vaccinaties Bonaire | GGD Reisvaccinaties

FUENTE: OLB/LIVE99FM

NEDERLANDS:

Q4 2025 UPDATE INFECTIEZIEKTEN

Kralendijk – GGD Bonaire houdt het hele jaar door in de gaten welke infectieziekten er op ons eiland voorkomen. Elk kwartaal geven we een korte update. Zo blijft iedereen op de hoogte van wat er gebeurt en wat u zelf kunt doen om gezond te blijven.

Influenza (griep)

Sinds december 2025 wordt wereldwijd een vroeg en sterker griepseizoen gemeld, onder andere in Frankrijk, Australië, de VS, Canada, Argentinië en Bolivia. Het subtype A (H3N2) subclade K (“super K”) lijkt dit seizoen het meest aanwezig. Hierdoor is er in de media veel aandacht en zijn er vragen over een mogelijke nieuwe “superflu”.

De meeste mensen met influenza krijgen gewone griepklachten. Bij sommige mensen kan het virus ernstigere klachten veroorzaken, zoals een longontsteking. Dit gebeurt vooral bij mensen met een zwak afweersysteem. In de meeste landen gaat het vooral om ouderen (65+) die in het ziekenhuis worden opgenomen of overlijden door het virus. Vaak zijn dit mensen die zich niet hebben laten vaccineren tegen de griep.

In Europees Nederland is er nog geen griepepidemie (bron: RIVM). Op de Frans Caribische eilanden Martinique, Guadeloupe, Saint Martin en Saint Barths komt influenza A vaker voor. Ook gaan daar meer mensen met griepklachten naar de huisarts (bron: Santé Publique Frankrijk).

GGD Bonaire werkt samen met laboratoriums, huisartsen en het ziekenhuis om luchtwegvirussen in de gaten te houden. Op Bonaire komt influenza A sinds eind oktober vaker voor. Normaal zien we op Bonaire meer influenza tussen januari en april. Dat het virus nu eerder voorkomt dan normaal, past bij signalen uit andere landen over griep. Het is nog niet bekend of hetzelfde subtype als in andere landen ook op Bonaire voorkomt.

Muggenziektes

In de maanden oktober tot en met december gingen minder mensen met klachten van een muggenziekte, zoals dengue, naar de huisarts. In deze periode waren er in totaal 18 dengue infecties. Dat is veel minder dan in dezelfde periode in 2024. Toen werden 45 mensen met dengue gemeld, vlak vóór de tweede grote uitbraak op het eiland.

GGD Bonaire vraagt iedereen om goed op te letten op mogelijke broedplaatsen van muggen rond hun huis. Muggen op Bonaire kunnen namelijk ook andere ziektes overbrengen dan dengue, zoals bijvoorbeeld Chikungunya.

In 2025 zijn in Cuba meerdere gevallen van Chikungunya gemeld. Ook in Barbados zijn in november nieuwe Chikungunya infecties gemeld. Op Frans Sint Maarten is in december een eerste Chikungunya geval gemeld (bron: PAHO). GGD Bonaire houdt de situatie in de omgeving goed in de gaten. Op de zes Nederlands-Caribische eilanden zijn nog geen mensen met Chikungunya gemeld. De laatste grote uitbraak op de zes eilanden was tussen 2014 en 2016.

Heb je vragen over muggenziektes? Kijk dan op www.bonairegov.com/muggen bij de veelgestelde vragen. 

Reizigersvaccinaties 

Sinds begin 2025 is er een uitbraak van gele koorts in Brazilië en Colombia (bron: PAHO). GGD Bonaire heeft in maart 2025 via een persbericht de vaccinatie tegen gele koorts extra onder de aandacht gebracht van reizigers naar Zuid-Amerika. In het vierde kwartaal van 2025 heeft de GGD totaal 120 reizigersconsulten gedaan. Dit ging vooral om reizen naar Colombia, Suriname, Peru en Paraguay.

Vaccinatie tegen gele koorts is verplicht voor reizigers die in de zeven dagen vóór aankomstop Bonaire in een hoogrisicogebied zijn geweest. Ook voor baby’s vanaf 9 maanden. 

Voor meer informatie:

• Bel met (+599) 715 5324 of mail naar IZB@bonairegov.com
• Kijk op Vaccinaties Bonaire | GGD Reisvaccinaties